أبو علي سينا ( مترجم : مجهول )
14
دفع المضار الكلية عن الأبدان الإنسانية ( دور ساختن هر گونه زيان از تن آدميان ) ( فارسى )
گرانسنگ نابغه طب بالينى ايران محمد بن زكرياى رازى ( تولد 251 وفات 313 هجرى قمرى ) تحت عنوان منافع الاغذيه و دفع مضارها به چاپ رسانده است . « 1 » استاد فقيدم مرحوم دكتر محمود نجمآبادى به وجود يك نسخه ترجمه فارسى كتاب در مجموعه كتب خطى كتابخانه بريتانيا و ترجمه چاپ شدهاى از كتاب مذكور تحت عنوان موجز عظيم النفع ( چاپ دهلى ) كه به سال 1310 هجرى قمرى توسط شيخ حسين جابر الانصارى منتشر شده و نيز به ترجمه لاتينى اين كتاب توسط آندره الپاگو « 2 » تحت عنوان : Avicennae Philosophi Praeclarissimi Libellus de removendis nocumentis , quae accidunt in regimine sanitatis . كه در سال 1547 ميلادى در ونيز ايتاليا منتشر شده است اشاره مىكند « 3 » . استاد فقيد ( ره ) همچنين به نام رسالههايى منتسب به ابن سينا همچون رساله ما يدفع ضرر الاغذيه اشاره دارد و اينها را همان كتاب مورد بحث ما مىداند كه به اسامى ديگرى ثبت شده است . اما نسخه مورد استفاده محقق ارجمند جناب آقاى دكتر عليرضا عباسيان در حقيقت يك ترجمه سطر به سطر كتاب نيست بلكه همان گونه كه مترجم كتاب - كه رحمت خدا بر او باد - در آغاز سخن آورده ، نوعى ترجمه آزاد و همراه با توضيحات و مطالبى است كه دانستن آنها را لازم دانسته است ، به اين لحاظ اگر اين كتاب را در حد خود تاليفى از نو بدانيم ، گزافهگويى نكردهايم . نكته بسيار جالب و نوآورانهاى كه ابن سينا با تأليف اين اثر ماندگار به جهان پزشكى ارائه كرده و باب آن را گشوده است در حقيقت همان تدارك الخطا ، يا به
--> ( 1 ) . نسخه فاكسيميلهء اين دو كتاب در سال 1383 توسط موسسه مطالعات تاريخ پزشكى ، طب اسلامى و مكمل وابسته به دانشگاه علوم پزشكى ايران منتشر شده است . ( 2 ) . Andrea Alpago ( 3 ) . تاريخ پزشكى ايران ، جلد دوم